|

| |
ŞİZOİD KİŞİLİK BOZUKLUĞU:
Aşağıdaki belirtilerden en az dördünün varlığı ile
genç erişkinlik döneminde başlayan , devamlı suretle kendini belli eden
toplumsal ilişkilerden kopma ve kalabalık ortamlarda kısıtlı bir duygu
ifadesinin olduğu bir kişilik sorunudur:
1-Ailenin bir üyesi gibi davranamama, yakın ilişkiye girmeme ya da girmekten
zevk almama, 1-2 kişiden fazla yakın ilişkileri yoktur.
2-Çoğunlukla tek bir etkinlikle uğraşmayı yeğlerler
3-Başkalarıyla cinsel deneyim yasamaya ilgi ya yoktur ya da çok azdır
4-Genelde aktivitelerden zevk almaz , alsa bile çok az etkinlikten zevk alır
5-Birinci derece akrabaları haricinde yakın arkadaşları ya da sırlarını
paylaştıkları dostları yoktur
6-Başkalarının kendilerine yönelttikleri övgü ya da eleştirilere karsı ilgisiz
görünürler
7-Duygusal olarak soğuk, uzak, monoton bir duygulanım gösterirler. Sıcaklık ve
sevecenlik hissi uyandırmazlar.
Bu grup kişiliğin asal özelliği sosyal ilişkilerden uzaklaşma ve başkaları
ile birlikteyken duygu ifadelerindeki kısıtlılığıdır. Kendi baslarına vakit
geçirmeyi tercih ederler.
Başkaları ile irtibat gerektirmeyen tek bir uğraş ya da etkinlikle uğraşırlar
(bilgisayar, matematik oyunları, astronomi, bulmacalar,yap-boz oyunları,pul
koleksiyonu gibi soyut,mekanik islerle uğraşırlar. Sosyal hayatin gerektirdiği
bazı durumlara beklenen uygun karşılıkları veremezler.
Toplumsal becerilerden uzak, içine kapanık kişiler olarak yasarlar.
Karsılaşmalar esnasında gülümseme, tokalaşma, basla selamlama gibi davranışlar
nadirdir.Üzerlerine gidilip, kışkırtılsalar bile öfke ve gerginliklerini
göstermekte güçlük çekerler. Hayatları amaçsız, rüzgarda sürüklenen bir yaprak
gibi görünebilir.Genellikle evlenmezler.Ailelerine bağımlı olarak hayatlarını
sürdürebilirler. Yoğun stres altında çok kısa sure ile psikotik bir donem
yasayabilirler.
Görülme oranı:
Genel nüfusun %0.5-7 'sinde bulunmaktadır.Erkeklerde kadınlara oranla daha çok
görülmektedir.
Rahatsızlığın oluşma sebepleri:
Erken çocukluk döneminde soğuk, ihmalkar, tatmin edici olmayan ilişkiler yasayan
çocuklarda ileri dönemlerde ilişki ve kişiler arası bağlantıların önemli ya da
gerekli olmadığı seklinde bir düşünce tarzı gelişimi ile ilişkili olduğu
düşünülmektedir.
Eşlik edebilen psikiyatrik bozukluklar:
-Majör depresyon
-Distimi
-Sosyal fobi
-Agorafobi
-Kişilik bozuklukları (sizotipal, paranoid, çekingen k.b. ile)
Çocukluk cağında görünümü:
Yalnız başınalık, benzer yastakilerle arkadaşlığında bozukluk, derslerinde
düşüklük ile belirebilir.
Tedavi:
Kişilerin kendileri nadiren başvurmaktadırlar. Genellikle yakınları
tarafından tedaviye getirmektedirler. Bireysel terapi yanında grup terapilerin
|